other طراحی مطالعه مداخله‌ای سحن سردبير Editorial پژوهشي Research <strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:12.0pt;">سخن سردبیر</span></span></strong><br> <strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Editorial</span></span></strong><br> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">مجله دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان</span></span></strong><br> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">دوره هفدهم، مهر</span></span></strong> <strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">1397، </span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">595-596</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"></span></span></strong><br> &nbsp;<br> <strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:17.0pt;">طراحی مطالعه مداخله‌ای</span></span></strong><br> <strong><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:14.0pt;">Interventional Study Design</span></span></strong><strong><u><span dir="RTL"><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:13.0pt;"></span></span></span></u></strong><br> <strong><u><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:13.0pt;">محسن رضائیان</span></span></u></strong><a href="#_ftn1" name="_ftnref1" title=""><strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:14.0pt;"><span dir="LTR"><strong><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">[1]</span></span></strong></span></span></span></strong></a><strong>^{<span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:13.0pt;">،</span></span>}</strong><a href="#_ftn2" name="_ftnref2" title=""><strong><span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:14.0pt;"><span dir="LTR"><strong><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">[2]</span></span></strong></span></span></span></strong></a><strong>^{<span style="font-family:b zar;"><span style="font-size:13.0pt;"></span></span>}</strong><br> <strong><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:11.0pt;">M. Rezaeian</span></span></strong><br> &nbsp;<br> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">برای اندازه‌گیری کارآیی یک دارو، واکسن، برنامه‌ی بهداشت عمومی و یا هر متغیر دیگری از این دست، مطالعات مداخله‌ای (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Interventional Studies</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">) بهترین گزینه هستند. در مطالعات مداخله‌ای که از آنها ممکن است به مطالعات تجربی </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">(Experimental Studies)</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> یا کارآزمایی (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Trial</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">) نیز یاد شود، به طور معمول افراد شرکت کننده به صورت تصادفی به دو گروه یا بازو (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Arm</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">) تقسیم می‌شوند</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">[1]. </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"></span></span><br> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">تقسیم تصادفی وجه کلیدی مطالعات مداخله‌ای است و تضمین کننده این نکته حیاتی است که احتمالاً دو گروه از نظر متغیرهای شناخته شده و یا ناشناخته همسان می‌باشند. این قبیل متغیرها که از آنها به عنوان متغیرهای مخدوش کننده </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">(Confounding Variables)</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> هم نام می‌برند، ممکن است نقش به&shy;سزایی بر روی میزان تأثیر مداخله بر پیامد داشته باشند. بنابراین، توزیع یکسان آنها در دو گروه با عمل تقسیم تصادفی، تا اندازه بسیار زیادی از چنین تأثیرات ناخواسته‌ای خواهد کاست</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">[2]. </span></span><br> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">مطالعات مداخله‌ای که بر روی انسان و جوامع انسانی به عمل می‌آیند را بهتر است با همان نام کارآزمایی مورد خطاب قرار داد، چرا که مطالعات تجربی معمولاً به مطالعات مداخله‌ای اطلاق می‌گردند که بر روی حیوانات آزمایشگاهی به عمل می‌آیند [3]. هم‌چنین، ضروری است که در مطالعات کارآزمایی و برای هر دو گروه تحت مطالعه، تمام متغیرهای مهم شناخته شده‌ی مورد نظر قبل از انجام مداخله </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">(Pre-intervention)</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> جمع‌آوری و مقایسه می‌گردد. با انجام چنین کاری محققان می‌توانند نشان دهند که تا چه اندازه دو گروه تحت مطالعه از نظر این متغیرها با هم یکسان هستند.</span></span><br> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">سپس گروه مداخله تحت تأثیر مداخله جدید و گروه کنترل تحت تأثیر مداخله‌ی قدیمی یا پلاسیبو </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">(Placebo)</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> قرار گرفته و هر دو گروه برای مدت مشخص شده در پروتکل مطالعه تحت پیگیری </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">(Follow up)</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> خواهند بود. پس از پایان مداخله، پیامد مورد نظر در هر دو گروه اندازه‌گیری و مقایسه خواهد شد. در صورتی</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">که پیامد تحت مطالعه، در گروه مداخله بهتر از گروه کنترل بوده و این تفاوت از نظر آماری معنادار باشد، آن&shy;گاه می‌توان نتیجه گرفت که مداخله مورد نظر از مداخله قبلی یا پلاسیبو&nbsp; بهتر عمل می‌کند. </span></span><br> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">علاوه بر تقسیم تصادفی، اگر شرکت کنندگان از نوع مداخله دریافتی بی اطلاع باشند، مطالعه یک سوکور (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Single-blind</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">) قلمداد می‌گردد. اگرچنانچه علاوه بر شرکت‌کنندگان، بتوان کسانی که پیامد را مورد مطالعه قرار می‌دهند را نیز از وضعیت مداخله دریافتی دو گروه بی اطلاع نگاه داشت، مطالعه دوسوکور</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">&nbsp;(</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Double-blind</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">) نام می‌گیرد. و اگر علاوه بر بیماران و ارزیابان پیامد، تجزیه و تحلیل کنندگان آماری نیز از وضعیت مداخله دریافتی دو گروه بی اطلاع باشند، مطالعه سه‌سوکور (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Triple-blind</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">) قلمداد گردیده که در این حالت، بهتر از سایر موارد می‌توان به نتایج به دست آمده از یک مداخله اعتماد نمود [1].</span></span><br> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">انتخاب تعداد نمونه کافی و اخذ رضایت کتبی از شرکت‌کنندگان همراه با دریافت تأییدیه کمیته اخلاق و ثبت کارآزمایی در یک مرکز ثبت کارآزمایی‌های بالینی از اصول بسیار مهم در انجام مطالعات مداخله‌ای بر روی انسان است که به برگزاری هر چه صحیح‌تر کارآزمایی کمک‌های شایان توجهی خواهد نمود. با این وجود، ذکر این نکته ضروری است که در برخی از مطالعات نظیر مطالعه کارآیی برخی برنامه‌های بهداشت عمومی، نمی‌توان شرکت کنندگان را به صورت تصادفی به دو گروه تقسیم کرد</span></span> <span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">[4]. در این حالت، به نوع مطالعه انجام شده، مطالعه نیمه‌تجربی </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">(Quasi-experimental Study)</span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> اطلاق گردیده که به خصوصیات مهم این قبیل مطالعات در سخن سردبیری شماره آینده خواهیم پرداخت.</span></span><br> <strong><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:14.0pt;">Refrences</span></span></strong><br> <span style="font-family:times new roman,serif;">[1] Rothman KJ, Greenland S, Lash TL. Modern Epidemiology. 3^rd ed, Philadelphia, USA<a>,</a></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><span style="font-size:8.0pt;"><a href="#_msocom_1" id="_anchor_1" name="_msoanchor_1" uage="JavaScript">[11]</a>&nbsp;</span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"> Lippincott Williams & Wilkins. 2008; 87-99.</span><br> <span style="font-family:times new roman,serif;">[2] Rezaeian M. Research methodology in health sciences: A step by step guide. Rafsanjan University of Medical Sciences Press. 2016; 31-46.</span><br> <span style="font-family:times new roman,serif;">[3] Rezaeian M. How to report the expreimental studies? <em>JRUMS</em> 2016; 14 (10): 811-12.</span><br> <span style="font-family:times new roman,serif;">[4] Brownson RC, Baker EA, Deshpande AD, Grillespie KN. Evidence-based pubic health. 3^rd ed, New York, NY: Oxford University Press. 2018; 149-75.</span> <div>&nbsp; <hr align="left" size="1" width="33%" > <div id="ftn1"> <div style="border:none;border-bottom:solid windowtext 1.0pt;padding:0cm 0cm 1.0pt 0cm;margin-right:0cm;margin-left:11.0cm;">&nbsp;</div> <span dir="LTR"><span style="font-family:times,serif;"><span style="font-family:times,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">[1]</span></span></span></span><span style="font-family:b compset;">- <span style="color:black;">استاد گروه آموزشی اپیدمیولوژی و آمار زیستی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، رفسنجان، ایران</span></span><span style="font-family:b compset;"></span><br> <span style="font-family:b compset;">&nbsp;&nbsp;&nbsp; تلفن: 31315123-034، دورنگار: 31315123-034، پست الکترونیکی: </span><span dir="LTR"><span style="font-family:times,serif;">moeygmr2@yahoo.co.uk</span></span><span style="font-family:b compset;">، </span><span style="color:black;"><span style="font-family:b compset;">ارکید: </span></span><span style="font-family:times new roman,serif;"><a href="http://orcid.org/0000-0003-3070-0166" target="_blank"><span dir="LTR" style="text-decoration:none;text-underline:none;"><span style="color:windowtext;">&nbsp;0000-0003-3070-0166</span></span></a></span><span style="font-family:b compset;"></span></div> <div id="ftn2">&nbsp;</div> </div> <div> <hr align="left" size="1" width="33%" > <div> <div id="_com_1" uage="JavaScript"><a name="_msocom_1"></a><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">&nbsp;<a href="#_msoanchor_1">[11]</a></span></span><span style="font-family:traditional arabic,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">تغییرات طبق فرمت اعلام شده در راهنمای نگارش مجله برای کتاب اعمال شد.</span></span><span dir="LTR"></span><br> &nbsp;</div> </div> </div> <strong>سخن سردبیر</strong><br> <strong><span dir="LTR">Editorial</span></strong><br> <strong>مجله دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان</strong><br> <strong>دوره هفدهم، مهر</strong> <strong>1397، </strong><strong><span dir="LTR">595-596</span></strong><br> &nbsp;<br> <strong>طراحی مطالعه مداخله‌ای</strong><br> <strong>Interventional Study Design</strong><strong><u><span dir="RTL"></span></u></strong><br> <strong><u>محسن رضائیان</u></strong><a href="#_ftn1" name="_ftnref1" title=""><strong><span dir="LTR"><strong>[1]</strong></span></strong></a><strong>^،</strong><a href="#_ftn2" name="_ftnref2" title=""><strong><span dir="LTR"><strong>[2]</strong></span></strong></a><br> <strong>M. Rezaeian</strong><br> &nbsp;<br> برای اندازه‌گیری کارآیی یک دارو، واکسن، برنامه‌ی بهداشت عمومی و یا هر متغیر دیگری از این دست، مطالعات مداخله‌ای (<span dir="LTR">Interventional Studies</span>) بهترین گزینه هستند. در مطالعات مداخله‌ای که از آنها ممکن است به مطالعات تجربی <span dir="LTR">(Experimental Studies)</span> یا کارآزمایی (<span dir="LTR">Trial</span>) نیز یاد شود، به طور معمول افراد شرکت کننده به صورت تصادفی به دو گروه یا بازو (<span dir="LTR">Arm</span>) تقسیم می‌شوند [1]. <span dir="LTR"></span><br> تقسیم تصادفی وجه کلیدی مطالعات مداخله‌ای است و تضمین کننده این نکته حیاتی است که احتمالاً دو گروه از نظر متغیرهای شناخته شده و یا ناشناخته همسان می‌باشند. این قبیل متغیرها که از آنها به عنوان متغیرهای مخدوش کننده <span dir="LTR">(Confounding Variables)</span> هم نام می‌برند، ممکن است نقش به&shy;سزایی بر روی میزان تأثیر مداخله بر پیامد داشته باشند. بنابراین، توزیع یکسان آنها در دو گروه با عمل تقسیم تصادفی، تا اندازه بسیار زیادی از چنین تأثیرات ناخواسته‌ای خواهد کاست [2].<br> مطالعات مداخله‌ای که بر روی انسان و جوامع انسانی به عمل می‌آیند را بهتر است با همان نام کارآزمایی مورد خطاب قرار داد، چرا که مطالعات تجربی معمولاً به مطالعات مداخله‌ای اطلاق می‌گردند که بر روی حیوانات آزمایشگاهی به عمل می‌آیند [3]. هم‌چنین، ضروری است که در مطالعات کارآزمایی و برای هر دو گروه تحت مطالعه، تمام متغیرهای مهم شناخته شده‌ی مورد نظر قبل از انجام مداخله <span dir="LTR">(Pre-intervention)</span> جمع‌آوری و مقایسه می‌گردد. با انجام چنین کاری محققان می‌توانند نشان دهند که تا چه اندازه دو گروه تحت مطالعه از نظر این متغیرها با هم یکسان هستند.<br> سپس گروه مداخله تحت تأثیر مداخله جدید و گروه کنترل تحت تأثیر مداخله‌ی قدیمی یا پلاسیبو <span dir="LTR">(Placebo)</span> قرار گرفته و هر دو گروه برای مدت مشخص شده در پروتکل مطالعه تحت پیگیری <span dir="LTR">(Follow up)</span> خواهند بود. پس از پایان مداخله، پیامد مورد نظر در هر دو گروه اندازه‌گیری و مقایسه خواهد شد. در صورتی که پیامد تحت مطالعه، در گروه مداخله بهتر از گروه کنترل بوده و این تفاوت از نظر آماری معنادار باشد، آن&shy;گاه می‌توان نتیجه گرفت که مداخله مورد نظر از مداخله قبلی یا پلاسیبو&nbsp; بهتر عمل می‌کند.<br> علاوه بر تقسیم تصادفی، اگر شرکت کنندگان از نوع مداخله دریافتی بی اطلاع باشند، مطالعه یک سوکور (<span dir="LTR">Single-blind</span>) قلمداد می‌گردد. اگرچنانچه علاوه بر شرکت‌کنندگان، بتوان کسانی که پیامد را مورد مطالعه قرار می‌دهند را نیز از وضعیت مداخله دریافتی دو گروه بی اطلاع نگاه داشت، مطالعه دوسوکور &nbsp;(<span dir="LTR">Double-blind</span>) نام می‌گیرد. و اگر علاوه بر بیماران و ارزیابان پیامد، تجزیه و تحلیل کنندگان آماری نیز از وضعیت مداخله دریافتی دو گروه بی اطلاع باشند، مطالعه سه‌سوکور (<span dir="LTR">Triple-blind</span>) قلمداد گردیده که در این حالت، بهتر از سایر موارد می‌توان به نتایج به دست آمده از یک مداخله اعتماد نمود [1].<br> انتخاب تعداد نمونه کافی و اخذ رضایت کتبی از شرکت‌کنندگان همراه با دریافت تأییدیه کمیته اخلاق و ثبت کارآزمایی در یک مرکز ثبت کارآزمایی‌های بالینی از اصول بسیار مهم در انجام مطالعات مداخله‌ای بر روی انسان است که به برگزاری هر چه صحیح‌تر کارآزمایی کمک‌های شایان توجهی خواهد نمود. با این وجود، ذکر این نکته ضروری است که در برخی از مطالعات نظیر مطالعه کارآیی برخی برنامه‌های بهداشت عمومی، نمی‌توان شرکت کنندگان را به صورت تصادفی به دو گروه تقسیم کرد [4]. در این حالت، به نوع مطالعه انجام شده، مطالعه نیمه‌تجربی <span dir="LTR">(Quasi-experimental Study)</span> اطلاق گردیده که به خصوصیات مهم این قبیل مطالعات در سخن سردبیری شماره آینده خواهیم پرداخت.<br> <strong>Refrences</strong><br> [1] Rothman KJ, Greenland S, Lash TL. Modern Epidemiology. 3^rd ed, Philadelphia, USA<a>,</a><a href="#_msocom_1" id="_anchor_1" name="_msoanchor_1" uage="JavaScript">[11]</a>&nbsp; Lippincott Williams & Wilkins. 2008; 87-99.<br> [2] Rezaeian M. Research methodology in health sciences: A step by step guide. Rafsanjan University of Medical Sciences Press. 2016; 31-46.<br> [3] Rezaeian M. How to report the expreimental studies? <em>JRUMS</em> 2016; 14 (10): 811-12.<br> [4] Brownson RC, Baker EA, Deshpande AD, Grillespie KN. Evidence-based pubic health. 3^rd ed, New York, NY: Oxford University Press. 2018; 149-75. <div>&nbsp; <hr align="left" size="1" width="33%" > <div id="ftn1"> <div style="margin-left:11.0cm;">&nbsp;</div> <span dir="LTR">[1]</span>- استاد گروه آموزشی اپیدمیولوژی و آمار زیستی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان، رفسنجان، ایران<br> &nbsp;&nbsp;&nbsp; تلفن: 31315123-034، دورنگار: 31315123-034، پست الکترونیکی: <span dir="LTR">moeygmr2@yahoo.co.uk</span>، ارکید: <a href="http://orcid.org/0000-0003-3070-0166" target="_blank"><span dir="LTR">&nbsp;0000-0003-3070-0166</span></a></div> <div id="ftn2">&nbsp;</div> </div> <div> <hr align="left" size="1" width="33%" > <div> <div id="_com_1" uage="JavaScript"><a name="_msocom_1"></a><span dir="LTR">&nbsp;<a href="#_msoanchor_1">[11]</a></span>تغییرات طبق فرمت اعلام شده در راهنمای نگارش مجله برای کتاب اعمال شد.<span dir="LTR"></span><br> &nbsp;</div> </div> </div> مطالعات مداخله‌ای, مطالعات تجربی, متغیرهای مخدوش کننده Interventional Studies, Experimental Studies, Confounding Variables 595 596 http://journal.rums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-280-63&slc_lang=other&sid=1 M. Rezaeian محسن رضائیان moeygmr2@yahoo.co.uk 6900319475328460031001 6900319475328460031001 Yes دانشگاه علوم پزشکی رفسنجان