fa تأثیر گروه درمانی مبتنی بر پذیرش و تعهد بر افزایش کیفیت زندگی بیماران پیوند کلیه و همودیالیزی شهر زنجان: یک مطالعه کارآزمایی بالینی تصادفی شده روانپزشكي Psychiatry پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">چکیده</span></span></strong><br> <strong><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">زمینه و هدف: </span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">بیماری&shy;های کلیوی سلامت جسم و روان را تهدید می&shy;کنند. درمان پذیرش و تعهد، یکی از درمان&shy;های رفتاری نسل سوم</span></span></span>&nbsp;<span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">است که بر کیفیت زندگی بیماران مؤثر بوده است. پژوهش حاضر با هدف تعیین تأثیر درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر افزایش کیفیت زندگی بیماران همودیالیزی و پیوند کلیه شهر زنجان انجام شد.</span></span></span><br> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">مواد و روش&shy;ها:</span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> مطالعه حاضر یک کارآزمایی آموزشی تصادفی شده بود. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی بیماران همودیالیزی و پیوند کلیه شهر زنجان در سال 1396(دارای پرونده در انجمن بیماران کلیوی) بود. از بین آن&shy;ها 80 بیمار انتخاب و به‌صورت تصادفی در گروه کنترل (دو گروه) و آزمایش (دو گروه) قرار گرفتند. گروه&shy;های آزمایشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد را طی هشت جلسه، هر هفته یک جلسه 5/1 ساعته دریافت کردند و گروه&shy;های کنترل هیچ مداخله&shy;ای را دریافت نکرد. در پایان دوره نیز از هر دو گروه پس&shy;آزمون به&shy;عمل آمد. داده&shy;ها با استفاد از تحلیل کوواریانس چند متغیره (مانکووا) و تحلیل کوواریانس یک&shy;متغیره (</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;">ANCOVA</span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">) تجزیه و تحلیل شدند. </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"></span></span></span><br> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته&shy;ها:</span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> میانگین و انحراف استاندارد سن گروه آزمایش (پیوند کلیه 98/8</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-size:12.0pt;">&plusmn;</span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">95/41</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">و همودیالیزی 89/8</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-size:12.0pt;">&plusmn;</span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">10/39) و گروه کنترل (پیوند کلیه 12/9</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-size:12.0pt;">&plusmn;</span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">20/42 و همودیالیزی 47/6</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-size:12.0pt;">&plusmn;</span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">35/45) سال بود (148/0=</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;">p</span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">).</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">در متغیر کیفیت زندگی و ابعاد آن شامل سلامت روان و ادراک از محیط زندگی بین گروه پیوند کلیه، همودیالیز اختلاف معنی&shy;داری وجود دارد (001/0></span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;">p</span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">)</span></span></span><br> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه&shy;گیری: </span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">بر اساس یافته&shy;ها، استفاده از درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد به عنوان یک مداخله روان&shy;شناختی مؤثر و مکمل در بیماران پیوند کلیه و همودیالیز به منظور بهبود کیفیت زندگی آن&shy;ها پیشنهاد می&shy;شود.</span></span></span><br> <strong><span dir="RTL"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">واژه</span></span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:10.0pt;">‌</span></span></span><span dir="RTL"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">های کلیدی:</span></span></span></span></strong><span dir="RTL"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> پیوند کلیه، همودیالیز، درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد، کیفیت زندگی </span></span></span></span></div> <strong>Background and Objectives:</strong> kidney diseases threaten mental and physical health. Acceptance and commitment therapy is a third generation treatment that affects life quality of patients. The present research aimed at determining the effect of acceptance and commitment based therapy on life quality of homodialized and kidney transplant patients in Zanjan city.<br> <strong>Materials and Methods</strong>: This was a randomized clinical trial study. Statistics of the research includes all homodialized and kidney transplant patients admitted in kidney patients association in 2017. Eighty out of them were chosen and randomly grouped in control (two) and experimental (two) groups. The experimental group of acceptance and commitment based therapy were treated for 8 sessions (a 1.5 hour session per week) and the control groups received no intervention. Posttest was accomplished in both groups at end of the experiment. Data were analyzed using multiple analysis of covariance (MANCOVA) and one-way analysis of covariance (ANCOVA).<br> <strong>Results:</strong>: Mean and standard deviation of the experimental group age was 41.95&plusmn;8.98 and 10.39&plusmn;8.89 years for kidney transplantation and hemodialyzed groups, respectively and in the control group 42.20&plusmn;9.12 and 45.35&plusmn;6.47 years for kidney transplantation and hemodialyzed groups, respectively (p=0.148).There was a significant differencein life quality and its dimensions including mental health and perception of life environment between kidney transplantation and hemodialysis groups (p<0.001)<span dir="RTL"></span><br> <strong>Conclusion</strong>: According to the findings, using acceptance and commitment based therapy is suggested as an effective and complementary psychological intervention in kidney and homodialyzed patients to improve their life quality. <span dir="RTL"></span><br> <strong>Key words:</strong> Kidney transplantation, Hemodialysis, Acceptance and commitment based therapy, Quality of life<br> &nbsp;<br> <strong>Funding</strong>: This article did not have any Funds.<br> <strong>Conflict of interest</strong>: None declared.<br> <strong>Ethical approval</strong>: The Ethics Committee of Azad University of Zanjan approved the study (IR.IAUZ.REC.1396.63).<span dir="RTL"></span><br> &nbsp;<br> <strong>How to cite this article</strong>: Azari S, Kiani Gh, Hejazi M. The Effect of Acceptance and Commitment Based Group Therapy on Increasing the Quality of Life in Kidney Transplant and Hemodialysis Patients in Zanjan City: A Randomized Clinical Trial Study. <em>J Rafsanjan</em> <em>Univ Med Sci</em> 2020; 19 (5): 555-68. [Farsi]<span dir="RTL"></span> پیوند کلیه, همودیالیز, درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد, کیفیت زندگی ​​​​​​​ Kidney transplantation, Hemodialysis, Acceptance and commitment based therapy, Quality of life   555 568 http://journal.rums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-4741-1&slc_lang=fa&sid=1 S. Azari سهیلا آذری soheila946@gmail.com 6900319475328460039793 6900319475328460039793 No Department of Psychology, Zanjan Branch, Islamic Azad University, Zanjan, Iran. دانشگاه آزاد زنجان G. Kiani قمر کیانی kherad739@yahoo.com 6900319475328460039794 6900319475328460039794 Yes Department of Psychology, Zanjan Branch, Islamic Azad University, Zanjan, Iran. دانشگاه آزاد زنجان M. Hejazi مسعود حجازی Masod1357@yahoo.com 6900319475328460039795 6900319475328460039795 No Department of Psychology, Zanjan Branch, Islamic Azad University, Zanjan, Iran. دانشگاه آزاد زنجان