Journal of Rafsanjan University of Medical Sciences

fa ارتباط سطح سرمی‌ویتامین D با برخی نشانگرهای متابولیکی در بیماران مبتلا به کبد چرب غیرالکلی مراجعه‌کننده به کلینیک شیخ الرئیس شهر تبریز: یک مطالعه توصیفی The Relationship Between Serum Levels of Vitamin D and Some Metabolic Indicators in Patients with Non-Alcoholic Fatty Liver Disease Referred to Sheikh Alreis Clinic in Tabriz: A Descriptive Study تغذيه تغذيه پژوهشي Research زمینه و هدف: با توجه به شواهد علمی ‌موجود در زمینه نقش کلیدی ویتامین D در کنترل مسیرهای متابولیکی، این مطالعه با هدف تعیین ارتباط سطح سرمی ‌ویتامین D با برخی نشانگرهای متابولیکی در بیماران مبتلا به کبد چرب غیرالکلی (NAFLD;Non-alcoholic fatty liver disease) انجام شد. مواد و روش ها: این مطالعه توصیفی بر روی 122 بیمار مبتلا به NAFLD مراجعه کننده به کلینیک شیخ الرئیس شهر تبریز که بر اساس غلظت سرمی ‌ویتامین D به گروههای "ویتامین D کافی" (46 نفر) و "کمبود ویتامین D" (76 نفر) تقسیم شده بودند، انجام شد. تشخیص NAFLD توسط التراسونوگرافی در ناحیه شکم انجام شد، و غلظت سرمی‌گلوکز، کلسترول تام (TC)، لیپوپروتئین های با چگالی پایین (LDL-c)، لیپوپروتئینهای با چگالی بالا (HDL-c) و همچنین شاخص مقاومت انسولینی (HOMA-IR) به عنوان نشانگرهای متابولیک اندازه گیری شد. غلظت سرمی‌ترانس آمینازهای کبدی و شدت استئاتوز کبدی به عنوان معیارهای عملکرد کبدی مورد بررسی قرار گرفت.  یافته ها: غلظت سرمی‌ انسولین (024/0=p)، LDL-c (001/0>p) و HOMA-IR (011/0=p) در بیماران مبتلا به NAFLD دارای کمبود ویتامین D به طور معنی داری بیشتر از بیماران دارای سطوح کافی این ویتامین بود. همچنین، غلظت سرمی‌آنزیم آلانین آمینوترانسفراز (ALT) (005/0=p) و فراوانی درجات شدید استئاتوز کبدی با وضعیت ویتامین D ارتباط معکوس داشت (042/0 =p). پس از تعدیل اثر احتمالی عوامل مداخلهگر ، شانس داشتن هایپرکلسترولمی ‌(009/0=p) و LDL-c بالا (011/0=p) در بیماران دارای کمبود ویتامین D بهطور معنیداری افزایش یافت. نتیجه گیری: یافتههای این مطالعه نشان داد که کمبود ویتامین D با شانس بالاتر اختلالات چربی خون و شدت بیشتر استئاتوز کبدی در بیماران مبتلا به NAFLD ارتباط دارد. واژه های کلیدی: ویتامین D سرم، الگوی چربی خون، گلوکز سرم، مقاومت به انسولین، کبد چرب غیرالکلی   Background and Objectives: Since vitamin D has been shown to have an important function in the regulation of metabolic pathways, this study aimed to investigate the association between serum levels of vitamin D with a number of metabolic indicators in patients with non-alcoholic fatty liver disease (NAFLD). Materials and Methods: This descriptive study was conducted on 122 patients with NAFLD referred to Sheikh Alreis Clinic in Tabriz, who were categorized into "vitamin D sufficient" (n=46) and "vitamin D deficient" (n=76) based on their serum vitamin D concentrations. NAFLD was diagnosed by upper abdomen ultrasonography, and the fasting serum concentrations of glucose (FBS), total cholesterol (TC), triglyceride (TG), low-density lipoprotein cholesterol (LDL-c), high- density lipoprotein cholesterol (HDL-c) as well as Homeostatic Model Assessment for Insulin Resistance (HOMA-IR) were measured as metabolic markers. Serum concentration of liver transaminase enzymes and liver steatosis severity were assessed as liver function criteria. Results: Serum concentrations of insulin (p=0.024), LDL-c (p<0.001), and HOMA-IR (p=0.011) were significantly higher in the NAFLD patients with vitamin D deficiency compared to the patients with sufficient vitamin D. Moreover, vitamin D deficient patients had higher NAFLD histologic severity (p=0.042) and serum concentrations of alanine aminoteransferase (ALT) compared to the NAFLD patients with vitamin D sufficiency (p=0.005). Vitamin D-deficient patients were at higher odds for having hypercholesterolemia (p=0.009) and high LDL-c (p=0.011) than ones with sufficient vitamin D status even when adjusted for confounders. Conclusion: Vitamin D deficiency in the patients with NAFLD was found to be associated with higher odds of an unfavorable lipid profile and NAFLD histologic severity. Key words: Serum vitamin D, Lipid profile, Serum glucose, Insulin resistance, Non-alcoholic fatty liver Funding: This study was funded by Zabol University of Medical Sciences. Conflict of interest: None declared. Ethical approval: The Ethics Committee of Zabol University of Medical Sciences approved the study (IR.ZBMU.REC.1400.028). How to cite this article: Amirkhizi Farshad, Hamedi-Shahraki Soudabeh, Sharifan Shima, Pishdadian Abbas. The Relationship Between Serum Levels of Vitamin D and Some Metabolic Indicators in Patients with Non-Alcoholic Fatty Liver Disease Referred to Sheikh Alreis Clinic in Tabriz: A Descriptive Study. J Rafsanjan Univ Med Sci 2023; 21 (10): 1007-24. [Farsi] ویتامین D سرم, الگوی چربی خون, گلوکز سرم, مقاومت به انسولین, کبد چرب غیرالکلی Serum vitamin D, Lipid profile, Serum glucose, Insulin resistance, Non-alcoholic fatty liver 1007 1024 http://journal.rums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-5966-1&slc_lang=fa&sid=1 Farshad Amirkhizi فرشاد امیرخیزی amirkhizi.f@gmail.com 6900319475328460052459 6900319475328460052459 No Zabol University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی زابل Soudabeh Hamedi-Shahraki سودابه حامدی شهرکی s.hamedy1@gmail.com 6900319475328460052460 6900319475328460052460 No Zabol University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی زابل Shima Sharifan شیما شریفان ab044@yahoo.com 6900319475328460052461 6900319475328460052461 No Zabol University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی زابل Abbas Pishdadian عباس پیشدادیان pishdadian_44@yahoo.com 6900319475328460052462 6900319475328460052462 Yes Zabol University of Medical Sciences دانشگاه علوم پزشکی زابل