fa فراوانی دیابت بارداری و برخی عوامل مرتبط با آن در زنان باردار مراجعه‌کننده به درمانگاه‌های زنان و زایمان بیمارستان‌های دانشگاه‌های علوم پزشکی شهر تهران طی سال‌های 80-1379 پرستاري Nursing پژوهشي Research چکیده زمینه و هدف: دیابت بارداری، اختلال در متابولیسم کربوهیدرات‌هاست که برای اولین بار طی بارداری تشخیص داده می‌شود. بدون انجام آزمون‌های غربالگری، این بیماری ناشناخته می‌ماند و موجب عوارض جدی در مادر و جنین می‌گردد. هدف از این مطالعه تعیین فراوانی دیابت بارداری و برخی عوامل مرتبط با آن در زنان باردار مراجعه‌کننده به درمانگاه‌های زنان و زایمان بیمارستان‌های دانشگاه‌های علوم پزشکی شهر تهران طی سال‌های 80-1379 بوده است. مواد و روش‌ها: در این مطالعه مقطعی 18 ماهه (از مهر 1379 لغایت اسفند 1380) تعداد 2221 نفر از زنان باردار مراجعه کننده به درمانگاه‌های زنان و زایمان بیمارستان‌های وابسته به دانشگاه‌های علوم پزشکی شهر تهران بررسی شدند. پس از اخذ تاریخچه درباره سابقه خانوادگی و مامایی و عوامل خطر و معاینه کامل در مورد کلیه زنان باردار، غربالگری با آزمون قند خون ناشتا و آزمون تحمل گلوکز با 50 گرم گلوکز انجام شد. معیار در آزمون غربالگری، گلوکز مساوی یا بیشتر از mg/dl130 بود و زنان باردار با آزمون غربالگری مثبت، برای انجام آزمون گلوکز خوراکی 3 ساعته با 100 گرم گلوکز معرفی می‌شدند. یافته‌ها: فراوانی دیابت بارداری بر اساس معیار کارپنتر و کوستان 8/4% (با فاصله اطمینان 95%، 7/5%-9/3%) بود. میانگین سن افراد مبتلا به دیابت بارداری (85/544/27) سال و به طور مشخص بالاتر از افراد غیر دیابتی (5/595/25) بود (01/0p<). هم‌چنین میانگین شاخص توده بدنی (BMI) در افراد مبتلا به دیابت بارداری بیش از افراد غیر مبتلا به دیابت بارداری بود (05/0p<). از میان عوامل خطرساز دیابت بارداری تنها سه عامل سن ≥25 سال (01/0p<)، سابقه دیابت در خانواده (0001/0p<) و BMI ≥ 2Kg/m 27 با بروز دیابت بارداری ارتباط داشتند (05/0p<). نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج این پژوهش به نظر می‌رسد دیابت بارداری از فراوانی نسبتاً بالایی برخوردار است و غربالگری باید بدون توجه به وجود علایم و عوامل خطرساز، برای کلیه زنان باردار انجام شود. واژه‌های کلیدی: فراوانی، دیابت بارداری، عوامل خطرساز Frequency of Gestational Diabetes and Its Related Factors in Pregnant Women in Prenatal Clinics of Educational Hospitals, in Tehran (Oct 2000-March 2002) F. Atashzadeh Shoorideh MSc Received: 04/10/05 Sending for Revision: 13/05/06 Receiving Revised Manuscript: 16/08/06 Accepted: 28/08/06 Background and Objective: Gestational diabetes mellitus (GDM) is a metabolic disorder of carbohydrates which is first diagnosed during pregnancy. It could remain undetected without screening tests therefore, lead to severe effects on both mother and fetus. The aim of this study was to estimate the frequncy of GDM and some of its related factors in pregnant women who referred to the obstetrical clinics of educational Hospitals in Tehran from October 2000 to March 2002. Materials and Methods: In this cross- sectional study (during 18 months from Oct 2000 to March 2002) 2221 pregnant women were evaluated regarding medical history, risk factors for GDM, and physical examination. Fasting blood sugar (FBS) oral glucose challenge test (OGCT) and taking 50gr glucose were performed. The cut off point of screening tests was 130mg/dl glucose. All cases with positive screening tests underwent for three hours, OGTT with 100gr glucose. Results: The frequency of GDM in our study was 4.8% (CI 95%, 3.9-5.7%) according to the Carpenter Coustan criteria. The mean age of GDM group (27.445.85 years) was significantly higher than non GDM group (25.955.5 years). The mean of body mass index (BMI) were significantly higher in the GDM group, compared to the non GDM group (p<0.05). The three risk factors of age ≥25 years (p<0.01), history of familial diabetes (χ2=27.125) and BMI≥27Kg/m2 were correlated with GDM (p<0.05). Conclusion: According to the results of this study, it seems that the frequency of GDM is relatively high and screening of all pregnant women for GDM, regardless of the risk factors for GDM or clinical manifestations of diabetes, is necessary. Key words: Frequency, Gestational Diabetes Mellitus, Risk Factors فراوانی، دیابت بارداری، عوامل خطرساز Frequency, Gestational Diabetes Mellitus, Risk Factors 175 180 http://journal.rums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-89-1&slc_lang=fa&sid=1 F. Atashzadeh Shoorideh فروزان آتش‌زاده‌شوریده atashzadeh_foroozan@yahoo.com 690031947532846002499 690031947532846002499 Yes