Journal of Rafsanjan University of Medical Sciences

fa بررسی پارامترهای مؤثر بر عدم توازن تلاش-پاداش و استرس شغلی ناشی از آن: نتایج پیمایش عوامل روان-اجتماعی در محیط‌های کاری کشور ایران (IPWS) Survey of Effective Parameters on Effort-Reward Imbalance and Occupational Stress Arising from It: Results from Iran Psychosocial Workplace Survey (IPWS) بهداشت Environmental Health پژوهشي Research چکیده زمینه و هدف: مدل عدم توازن تلاش-پاداش به‌عنوان یکی از روش‌های بررسی استرس شغلی شناخته شده است. با توجه به اینکه هنوز مطالعه‌ای در خصوص تعیین پارامترهای فردی و سازمانی مؤثر بر آن در ایران انجام نپذیرفته است، هدف از انجام پیمایش حاضر تعیین پارامترهای مؤثر بر تلقی از عدم توازن تلاش-پاداش در کارگران ایرانی می‌باشد. مواد و روش‌ها: مطالعه مقطعی حاضر با استفاده از نتایج پیمایش روان-اجتماعی محیط‌های کاری که در سال 1394 بر روی 1116 نفر از کارکنان سطوح مختلف کاری کشور ایران به انجام رسیده بود، اجرا شده است. اطلاعات به‌وسیله پرسش‌نامه عدم توازن تلاش-پاداش و لیست جامعی از متغیرهای مهم از قبیل پارامترهای فردی و سازمانی جمع‌آوری گردید. جهت شناخت عوامل مرتبط با عدم توازن تلاش-پاداش از رگرسیون لجستیک چندمتغیره استفاده شد. نتایج به‌صورت نسبت شانس (Odds Ratio; OR) و با حدود اطمینان 95 درصد گزارش شد. یافته‌ها: نسبت عدم توازن تلاش-پاداش در نزدیک به نیمی از کارگران بالاتر از نرمال گزارش گردید. پس از حذف مخدوش‌کننده‌ها، مدل رگرسیون لجستیک نشان داد که متغیرهای سطح تحصیلات (507/1OR=،033/0P=)، داشتن شغل دوم (069/2 OR=،008/0P=)، داشتن رژیم ورزشی (375/1OR=،034/0P=)، داشتن شیفت کاری (822/1OR=،001/0>P)، داشتن حق انتخاب در مرخصی‌ها (878/1OR=،002/0P=) و ادراک از کمبود نیرو در واحد مربوطه (415/2 OR=،001/0> P) با ادراک کارگران از میزان عدم توازن بین تلاش و پاداش در ارتباط می‌باشند. نتیجه‌گیری: با توجه به نتایج می‌توان اظهار داشت برای انجام مداخله به‌منظور کاهش استرس شغلی از طریق کمتر نمودن میزان فهم کارگران از عدم توازن بین تلاش و پاداش، احتمالاً می‌توان بر بهبود وضعیت متغیرهایی مثل وضعیت شیفت کاری، دادن حق انتخاب در زمان‌های کار و استراحت، بالا بردن تعداد نیروی کمکی در مواقع ضروری و تنظیم برنامه ورزشی برای کارگران تمرکز نمود.  واژه‌های کلیدی: ایران، سلامت کارگران، ارگونومی، پاداش Background and Objective: Effort-Reward Imbalance (ERI) model is one of the methods for studying occupational stress in the workplaces. Considering there has been no comprehensive study on the determining of effective individual and organizational parameters in Iran, the aim of this survey was to detect the parameters affecting perception of ERI in workers in the workplaces in Iran. Material and Methods: This cross-sectional study was executed by using the results of Iran Psychosocial Workplace Survey (IPWS) on 1116 employees of different levels of work in 2015-16. Data gathered using the ERI Questionnaire and a comprehensive list of individual and organizational parameters. To identify factors associated with ERI, multivariable logistic regression model was used. Results were reported as odds ratio (OR)with 95% of confidence interval. Results: ERI is reported in almost 50% of workers. After eliminating confounders, the logistic regression model indicated that parameters like education level (OR= 1.507, P= 0.033), having exercise (OR= 0.375, P= 0.034) and having right for choosing work-rest schedule (OR= 1.878, P= 0.002) as promoters and parameters like having second job (OR=2.069, P=0.008), perception of co-worker shortage (OR= 2.415, P <0.001) and having shift work system for work (OR= 1.822, P <0.001) act as disruptive parameters for ERI situation in the workplaces. Conclusion: According to the results of this study it can be mentioned that if intervention is requisite for improving Effort-Reward situation, parameters like education level, having exercise and having right for choosing work-rest schedule, having second job, perception of co-worker shortage and having shift work system for work should be adjusted. Key words: Iran, Employee Health, Ergonomics, Reward Funding: This study was, funded by Tehran University of Medical Sciences. Conflict of interest: None declared. Ethical approval: All of the protocols were under consideration of Ethics committee (IR.TUMS.SPH.REC.1395.950). How to cite this article: Mortezapour A, Nejat S, Sepidarkish M, Zakerian SA,  Azadegan E , Etemadi Deylami A, Shokri F. Survey of Effective Parameters on Effort-Reward Imbalance and Occupational Stress Arising from It: Results from Iran Psychosocial Workplace Survey (IPWS) . J Rafsanjan Univ Med Sci 2017; 16(4): 323-37. [Farsi] ایران, سلامت کارگران, ارگونومی, پاداش Iran, Employee Health, Ergonomics, Reward 323 337 http://journal.rums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3028-1&slc_lang=fa&sid=1 A. Mortezapour علیرضا مرتضی پور a-mortezapour@student.tums.ac.ir 6900319475328460025240 6900319475328460025240 No A دانشگاه علوم پزشکی تهران S. Nejat سحرناز نجات nejat.san@tums.ac.ir 6900319475328460025241 6900319475328460025241 No A دانشگاه علوم پزشکی تهران M. Sepidarkish مهدی سپیدارکیش mahdisepidarkish@gmail.com 6900319475328460025242 6900319475328460025242 No A دانشگاه علوم پزشکی تهران S.A. Zakerian سید ابوالفضل ذاکریان zakerian@tums.ac.ir 6900319475328460025243 6900319475328460025243 Yes A دانشگاه علوم پزشکی تهران E. Azadegan ابراهیم آزادگان hamedtums@yahoo.com 6900319475328460025244 6900319475328460025244 No A دانشگاه علوم پزشکی گیلان A. Etemadi Deylami علیرضا اعتمادی دیلمی amortezapour258@gmail.com 6900319475328460025245 6900319475328460025245 No A دانشگاه علوم پزشکی گیلان F. Shokri فاطمه شکری szakerian@gmail.com 6900319475328460025246 6900319475328460025246 No A دانشگاه علوم پزشکی ایران